Katır nedir?

Eşek ile kısrağın (dişi at) çiftleşmesinden doğan melez bir hayvandır.

At büyüklüğünde olup uzun kulaklı, iri başlı ve ince uzun ayaklıdır. Kanaatkar ve yük taşımada dayanıklıdır. Ömrü 40-45 yıldır. Katır ve bardo olmak üzere iki çeşiti vardır. Bitkisel besinlerle beslenir, geviş getirmez. Attan daha kanaatkar ve dayanıklıdır. Dağlık bölgelerde dar patikalardan rahatça tırmanır. Eskiden askeri alanlarda yük hayvanı olarak kullanılırdı.

Güney Amerika’nın dağlık bölgelerinde katır sürülerinin başında tecrübeli yaşlı bir kısrak bulunur. Madrina adı verilen bu kısrağın boynunda zil vardır. Katırlar zil sesini duyarak emniyetle kısrağı takip ederler. Erkek eşekle kısrak (dişi at) eşleştirilirse katır (Equus mulus) elde edilir. Aygır (erkek at) ile dişi eşeğin eşleşmesinden Bardo (Equus hunus) denen katır çeşiti elde edilir. Katır, bardodan daha iri ve dayanıklıdır. Kişnemeleri at ile eşekten farklıdır. İnatçılığı meşhurdur. Bu melez nesiller kısırdır.

Katır, çok dayanıklı ve sağlam bir hayvandır, iki ayrı hayvanın birleşmesinden dünyaya geldiği için onların bütün özelliklerini taşır. Vücudu atın vücudunu andırır. Kulakları eşek gibi uzun, sırtı dışbükey, kuyruğu da atınki kadar saçaklı olmamakla beraber eşeğin kuyruğu gibi cılız değildir. Katırın başlıca noksanlığı, yavru yapamamasıdır. Bununla birlikte, bazı katırların çok ender olarak yavruladıkları görülmüştür.

Katır, sırtındaki çok ağır yükle en sarp yerlere bile kolayca tırmanır. Dar dağ yollarında, dik inişlerde çok dikkatli yürür. Bu bakımdan dağlık bölgelerde katır yetiştiriciliğine önem verilir. Sağlam bir hayvan olduğu için katırdan ordularda da geniş ölçüde fayda sağlanır. Eskiden hafif havan topları, makineli tüfekler bir yerden başka yere hep katır sırtında taşınırdı. Maden ocaklarında, küçük dekovil vagonlarını katırlara çektirirler. Ayrı olarak büyük çiftliklerde de ağır tarım arabalarına katırları koşarlar.

Katır, sağladığı bu faydalara rağmen rahat bir binek hayvanı değildir. Bu hayvanla binicilik sporu yapılamadığı gibi, katır sırtında uzun yolculuklara çıkmak da ata göre çok yorucu olur. Öte yandan katır, inatçı bir hayvandır. Canı istemeyince ayak diretir, adım atmamakta inat eder. Çok inatçı insanlara «katır gibi inadı tuttu» denmesi bundan ileri gelir.

Katır, yürümemekte ayak diretince, inadının geçmesini beklemekten başka çare kalmaz. Bazen gidilecek yolu değiştirmek fayda verir. Ama katır bir kere de yola koyuldu mu, gideceği yere varmadan durmaz. Katır, kuvvetinin ve sağlamlığının yanı başında, hastalıklara karşı da çok dayanıklıdır. Hatta bazı kimseler katırın hiç hastalanmadığını söylerler. Bu, gerçek olmasa bile katırın sağlamlığını anlatır.

Sözlükte "katır" ne demek?

1. Atgillerden, kısrak ile erkek eşeğin çiftleşmesinden doğan melez hayvan.
2. İnatçı ve huysuz.

Son eklenenler

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç